Kącik trenerski: Jak rozwijać piłkarską inteligencję? #3

Piłka  nożna to gra decyzji, składa się aż z 4 faz  – kolejno percepcji, antycypacji, decyzyjności i wykonania w przeciwieństwie do większości sportów, szczególnie lekkoatletycznych, gdzie kluczowa dla sukcesu jest tylko ostatnia faza, czyli wykonanie.

Jaki ma to wpływ na szkolenie? Czy da się uczyć myślenia piłkarskiego dzieci, u których poziom koncentracji oraz skupienia uwagi jest niski? Wydawałoby się, że skoro „myślenie” to teoria i przekaz słowny. Otóż nie. Ilość instrukcji warto ograniczyć do minimum. Co w zamian? Gdzie trener ma się wykazać? „Gra najlepszym nauczycielem” , a więc miejsce do popisu szkoleniowiec otrzymuje tworząc gry stymulujące dzieci do nauki konkretnych zachowań boiskowych.

Czym jest inteligencja piłkarska?

„Futbol zaczyna się w głowie, a kończy w nodze”.

Brzmi prosto, bo piłka nożna to prosta gra, ale w takim razie czemu jest aż tak nieprzewidywalna? Bo toczy się w głowach piłkarzy. To co oglądamy na murawie jest tak naprawdę ostatnim etapem, rezultatem tego, co piłkarz potrafi i co w ułamkach sekund stworzył w swojej głowie. Nietrudno się domyślić, że im szybciej piłkarz będzie wiedział co w danej sytuacji zrobić tym lepiej.  Jak szybko? Najlepiej już wtedy, NIM OTRZYMA PIŁKĘ do nogi. I to jest właśnie inteligencja piłkarska – podejmowanie decyzji jak najlepszych dla danej sytuacji meczowej, prowadzących do największej z możliwej korzyści, którą w danym fragmencie meczu uda się przez piłkarza osiągnąć.

Futbol to rozwiązywanie problemów

Cztery fazy prowadzą piłkarza do tego, jak wypadnie podczas meczu. Aż 4 równie ważne elementy muszą współgrać po to, by zawodnik unikał złych wyborów i maksymalnie wykorzystał swój potencjał. Wszystko rozpoczyna się od percepcji, czyli od świadomości tego, w jakiej sytuacji boiskowej się znajdujemy. Gdzie są wolne przestrzenie? Kto ma piłkę? Którzy zawodnicy są wolni, a gdzie jest zamknięte pole i nie będzie można otworzyć gry podaniem? Aby to wiedzieć przede wszystkim należy się rozglądać. Nie bez znaczenia jest także komunikacja słowna z kolegami z drużyny. Najlepsi piłkarze na świecie podczas rozgrywania swoich meczów rozglądają się dookoła własnej osi, tak jakby chcieli stworzyć w swojej głowie dokładny obraz całego boiska. Dzięki temu percepcja jest u nich stale na wysokim poziomie, sytuację tą można przyrównać to otwierania okna, to od Ciebie zależy czy tylko je uchylisz czy może otworzyć szeroko aby widzieć cały dostępny dla Ciebie obraz? Drugim równie ważnym aspektem jest antycypacja,  nieoderwalnie związana z doświadczeniem. To właśnie ten etap decyduje o tym, że piłkarze, którzy mają większy bagaż doświadczeń rzadziej podejmują złe wybory. Antycypacja to inaczej przewidywanie zjawisk boiskowych. Im częściej spotkasz się z jakąś sytuacją meczową, tym lepiej ją zapamiętasz i wyrobisz odpowiedni nawyk. (Będziesz wiedział co może się zdarzyć) To właśnie jest antycypacja. Szczególnie istotna jest wśród defensorów, dlatego środkowi obrońcy osiągają często szczyt kariery w późniejszych latach swojej przygody z piłką. Po antycypacji nadchodzi czas na podjęcie decyzji. To czy będzie prawidłowa zależy od tego jak trafnie piłkarz oszacował wszystkie bodźce, które do niego napłynęły podczas wcześniejszych etapów. Jest więc nierozerwalnie związana z tym, jak dobrze piłkarz wykształcił percepcję oraz antycypację. Słaba decyzyjność spowoduje, że piłkarz obdarzony doskonałą techniką oraz o wysokim potencjale motorycznym nigdy nie przeskoczy pewnego poziomu. Wykonanie jest ostatnim schodkiem w drabinie prowadzącej do perfekcyjnego zagrania piłkarskiego. Wpływ na nie będą miały zdolności techniczne oraz motoryka zawodnika. I jest to ostatni etap, który każdy z nas już gołym okiem może podziwiać podczas oglądania meczów piłkarskich. Jak wiele musiało się jednak zadziać nieco wcześniej? I jak wpływać na te fazy? Pozwolić na treningach piłkarzom rozwiązywać problemy, aby maksymalnie rozwinąć pierwsze 2 fazy.

Podstawowe podpowiedzi, które pomogą piłkarzowi rozwijać inteligencję piłkarską

  • Rozglądaj się dookoła ZANIM otrzymasz piłkę, twórz w głowie obraz boiska
  • Obserwuj skąd przyjdzie podanie
  • Obserwuj jakość tego podania oraz czy jest ono górne? Po ziemi? Ustaw się odpowiednio
  • Wiedz z obserwacji gdzie są koledzy z drużyny i w jakiej znajdują się sytuacji (wolna przestrzeń wokół nich, krycie)
  • Wiedz z obserwacji gdzie są przeciwnicy i w jakiej znajdują się sytuacji (wolne przestrzenie, złe ustawienie)
  • Wiedz z obserwacji, gdzie są wolne przestrzenie do zagrania piłki na dobieg
  • Wiedz z obserwacji co zrobisz z piłką zanim ją otrzymasz, zagrasz na jeden kontakt, 2 kontakty? Będziesz dryblował? Prowadził piłkę w wolną przestrzeń?
  • Decyduj jak szybko pozbędziesz się piłki – masz czas czy jest intensywny pressing przeciwnika?
  • Decyduj w jaki sposób zagrasz piłkę – zagrasz na jeden kontakt, 2 kontakty? Będziesz dryblował? Prowadził piłkę w wolną przestrzeń?
  • Wybierz najlepszą dla ZESPOŁU opcję i wykonaj ją

Co najważniejsze, większość tych podpowiedzi ma miejsce przed otrzymaniem piłki. Wielu zawodników obserwuje boisko po otrzymaniu podania, przez co niestety często jest za późno na podjęcie odpowiedniej decyzji.

Stymulować grami zamiast instruować ćwiczeniami

Skoro wiemy już czym jest inteligencja piłkarska i co się na nią składa, pozostaje pytanie, jak nauczać jej najmłodszych piłkarzy?  Podczas „złotego wieku” dla rozwoju piłkarskiego dzieci (do 12 roku życia) poziom koncentracji jest naturalnie niski, WYSOKA jest natomiast radość płynąca z gry w piłkę nożną!

Dlatego to gry nastawione na rozwiązywanie problemów boiskowych mogą stanowić fundament do rozwoju inteligencji piłkarskiej. Poniżej kilka przykładowych gier, które z powodzeniem stosuję w Akademii Piłkarskiej GOL Chełmża w kategorii U9.

Gra 1 – Gra 2 vs 2 z przenoszeniem ciężaru gry z jednej strony boiska na drugą

Zasady:

Gracze niebiescy rywalizują z żółtymi , zdobywają punkt za przeniesienie piłki z jednej strony boiska na drugą, a więc musi nastąpić podanie do zawodnika szarego, potem podanie powrotne, a następnie piłka musi dojść do kolejnego zawodnika szarego – nie można wykonać podania do tego samego szarego zawodnika.  Gra trwa minutę i zawodnicy mają za zadanie utrzymać podczas niej maksymalne tempo gry.

Cele gry:

  • Obracanie się z piłką,
  • Zmiana kierunku gry
  • Drybling w odwzorowanych warunkach meczowych,

 

 

Gra 2 – Szybkie rozegranie piłki + Pressing

Zasady

Gra 3 vs 3 + 2 graczy neutralnych. Jedna drużyna ma za zadanie wymienić 3 podania ( 1 punkt) , a druga po odbiorze piłki 1 podanie + doprowadzić do strącenia 1 z pachołków. (1 punkt) Ustawienie pachołków nie jest przypadkowe, to w te sektory zagranie piłki po odbiorze jest często najlepszym rozwiązaniem podczas meczu

Cele gry:

  • Zachowanie zawodnika po odbiorze piłki – kontynuacja gry celnym podaniem
  • Utrzymanie się przy piłce podczas wysokiego pressingu
  • Podejmowanie szybkich decyzji, stała obserwacja pola gry
  • Wykorzystywanie przewagi liczbowej, nauka percepcji poprzez wykorzystywanie graczy neutralnych

 

Gra 3 Seria „3 gry – 3 sytuacje meczowe”

Zasady: Zawodnik z piłką w polu 1 gra 1 vs 1 żółtym obrońcą, po zakończeniu akcji otrzymuje 2 piłkę od trenera i w polu 2 gra 2 vs 1. Po skończonej akcji trener wprowadza kolejną piłkę i zawodnicy wchodzą do pola 3 gdzie grają w przewadze 4 vs 2. Gdy któryś z żółtych zawodników odbierze piłkę stara się wymienić z innymi żółtymi zawodnikami 3 podania za co również jest punkt.

Cele gry:

  • Szybkie podejmowanie decyzji i wykorzystywanie sytuacji boiskowych
  • Percepcja
  • Szybki atak
  • Rozegranie piłki celnym podaniem po odbiorze

Patryk Zielniewski, trener AP GOL Chełmża

 


Sprawdź nasz kanał na YouTube!

 

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Przejdź do paska narzędzi